Ortodontide kullanılan aygıtlar nelerdir?

0
850

Ortodontik aygıtlar (apareyler);

1.Sabit Apareyler

Dişlerin üzerine özel yapıştırıcılarla yapıştırılan braketler, ortasından geçen telle dişlere kuvvet uygulayıp haraket etmelerini sağlar. Ortodontislerin en sık kullandığı yöntemdir. Braketler; metal, şeffaf, lingual (dişlerin iç kısmına takılır) ve kapaklı olmak üzere dört çeşittir.

METAL BRAKETLER

Metal braketler dişe özel yapıştırıcılarla sabitlenirler. Braketlerin aktif hale gelmesi için ortasından bir tel geçer ve bu tel lastik ya da metal teller ile sabitlenir.

 

ŞEFFAF BRAKETLER

Şeffaf braketler genel olarak estetik amaçlı kullanılan braketlerdir. Metal braketlerle aynı sistemde çalışır.

KAPAKLI BRAKETLER

Kapaklı braketler, metal ve porselen olmak üzere iki modeli vardır. Estetik amaçlı porselen kapaklı braketler tercih edilebilir. Diğer braket türleri gibi özel bir yapıştırıcı ile dişlerin üzerine sabitlenir. Braketlerin ortasında yine bir tel geçer fakat braketleri aktif hale getiren şey lastik ya da metal teller değil braketlerin üzerinde bulunan kapaklardır.

LİNGUAL BRAKETLER

Lingiual braketler; dişlerin iç yüzeylerine yapıştırılan, kişiye özel olarak üretilen bir sistemdir.

  • Sabit Üst Çene Genişleticileri,üst çenenin dar olmasından kaynaklı, dişlerin ağızda çapraşık olması durumunda çeneyi genişletip dişlere yer açmak için kullanılan aygıtlardır.

  1. Haraketli Apareyler

Hasta tarafından takılıp çıkarılabilen apareylerdir. Genellikle 12 yaş altı hastalarda kullanılır. Daimi dişleri tamamlanmamış hastalara braket takılmaz. Süt dişlerin düşmesi ve daimi dişlerin tamamen ağız içine yerleşmesi ortalama 12 yılı bulur. Süt dişi olan hastalara hawley plak dediğimiz hareketli apareylerle erken müdahalede bulunulur.

HAWLEY PLAKLAR

  1. Ağız Dışı Apareyler

Hasta tarafından takıp çıkarılabilen apareylerdir. Hem dişleri hareket ettirmek hemde çenelerin gelişimini yönlendirmek için kullanılır.

  1. Fonksiyonel Apareyler

Hasta tarafından takılıp çıkarılabilen ya da sabit ağız içinde kalan apareylerdir. Konuşma, yemek yeme, yutkunma gibi fonksiyonları sırasında oluşan kas hareketlerini kullanarak meydana gelen kuvvetlerle dişleri ve çeneleri hareket ettirerek düzgün bir ilişki sağlanmasına yardımcı olur.

HAREKETLİ FONKSİYONEL APAREYLER (TWİNBLOK)
SABİT FONKSİYONEL APAREY
SABİT FONKSİYONEL APAREY (DİL KAFESİ)
  1. Şeffaf Plaklar

Hasta tarafından takılıp çıkartılabilen şeffaf plaklardır. Bu sistemde düzgün sıralanmamış dişler neredeyse görülmeyen bir seri şeffaf plakla tedavi edilir. Bu plaklar diş hekimi tarafından kişiye uygun şekilde planlanarak üretilirler. İki haftada bir değiştirilerek dişler istenilen yönde hareket ettirilir ve daha güzel bir gülüş için düzgün sıralanmaları sağlanır. Ağızda metal braket ya da tel bulunmaz. Ancak bu sistem her ortodontik bozukluk için uygun değildir.

 

  1. Yer Tutucular

Erken kaybedilen süt dişlerinin yerine daimi dişler sürene kadar yeri koruma amaçlı takılan apareylerdir.